Arcydzieła literatury

Tajemniczy ogród

O książce

Książka Tajemniczy ogród to powieść zaliczana do literatury dziecięcej. Jest to wybitne dzieło autorstwa France Hodgson Burnett, które zdobyło najwięcej uznania wśród całej jej twórczości.

Jest to magiczna książka o życiu małego dziecka, o niesprawiedliwości losu i o krzywdzie jaką można wyrządzić drugiemu człowiekowi. Cała historia toczy się jednak wśród niesamowitych i niezbadanych sił przyrody, które mają moc uzdrawiającą. Powieść ukazuje potęgę i piękno natury oraz jej nieposkromione zdolności niepoznane przez człowieka.

Fabuła

Główną bohaterką powieści jest mała dziewczynka – Mary Lennox. Dziecko pochodzi z Indii. Przyszła na świat jako córka bogatego urządnika zajętego jedynie własną pracą oraz matki, której świat kręci się wokół bali i ważnych spotkań towarzyskich. Dziewczynka jesy wychowywana przez hinduską ayah – niańkę. Skrzywdzona Mary czuje się opuszczona i niekochana. Ratunek z tej sytuacji stanowi dla niej jedyne przemoc. Dziewczynka terroryzuje służbę, jest niegrzeczna i nie potrafi funkcjonować wśród ludzi. Co więcej, gdy ma zaledwie dziesięć lat, w wyniku epidemii giną jej rodzice. Osierocona dziewczynka zostaje przekazana pod opiekę wujka Archibalda Craven. Przeprowadza się do Anglii, do jego posiadłości na wrzosowiskach. Jednak również tutaj nie odnajduje prawdziwej miłości i opieki. Jej opiekun nie mieszka w pałacyku. Mary ma do towarzystwa jedynie służbę, którą próbuje podporządkować sobie podobnie jak to robiła w Indiach.

Trudności w nawiązywaniu kontaktów sprawiają, że dziewczynka również w tym miejscu nie czuje się bezpieczna. Historia znowu się powtarza, skrzywdzone dziecko znowu próbuje zwrócić na siebie uwagę. Jedyną osobą, która dostrzega ten problem i stara się pomóc Mary, jest służąca Marta, która sama posiada młodsze rodzeństwo. Co więcej, Mary w końcu udaje się znaleźć nowe zainteresowanie – fascynuje ją ogród otaczający pałac wujka Archibalda. Nawiązuje również nić porozumienia z milczącym i ponurym ogrodnikiem – Benem Weatherstaffem.

Podczas obserwacji małego ptaszka Mary udaje się odnaleźć klucz do tajemniczego, otoczonego murem zakątka ogromnego ogrodu wuja. Niedostępny dla nikogo teren staje się osobistym królestwem dziewczynki. Jednocześnie jest krainą nieodkrytą i tajemniczą.

Znaczenie tytułu

Tajemniczy ogród to jedynie niewielka część ogromnej posiadłości wujka Mary. Jednak stanowi on obszar nieodkryty, niedostępny i przez to zupełnie zapomniany. Mimo zaniedbania rosną w nim róże i inne kwiaty, które powinny być zdolne do wzrostu jedynie przy troskliwej opiece. Jest to pokaz niesamowitej siły i zagadkowości natury.

Arcydzieła literatury, Literatura polska

Rzeczywistość widziana oczami dziecka

Świat postrzegany może być w różnych wymiarach. W zależności od naszej perspektywy, doświadczeń życiowych, nastroju, a także wieku. W literaturze znajdziemy wiele przykładów historii, które wykreowane zostały wokół tego zagadnienia – czy to opowiadań, czy pełnoprawnych powieści. Jednym z reprezentantów takiej fabuły są Sklepy cynamonowe napisane przez Bruno Schulza, postaci, której nikomu w świecie literatury nie trzeba przedstawiać.

Klasyka literatury

Bruno Schulz jest niezwykle barwną postacią, która należy do grona najważniejszych postaci kultury europejskiej. Określić go można jako człowieka renesansu, bowiem zajmował się niemal wszystkim – począwszy od malarstwa, przez pisarstwo, a na krytyce literackiej i byciu tłumaczem kończąc. Mimo tego, za jego życia ukazały się wyłącznie dwa tomiki opowiadań, których jest autorem. Co interesujące, to właśnie Schulz odpowiada za polskie tłumaczenie „Procesu” Franza Kafki (jednocześnie tłumaczenie to uważane jest za jedno z najlepiej wykonanych do dnia dzisiejszego). Jego Sklepy cynamonowe są niezbyt rozbudowanym standardowym zbiorem krótkich opowiadań. Schulz narratorem uczynił w nich młodego chłopaka o imieniu Józef, który przez krytyków często utożsamiany jest z alter ego pisarza.

Magiczna i tajemnicza rzeczywistość

Sklepy cynamonowe, choć krótkie, emanują magią dzieciństwa i tajemnicą wychylającą z każdego nieznanego nam kąta. Świat, jaki widzi swoimi oczami Józef jest zgoła inny od tego, jakim widzą go dorośli. Wszystko jest interesujące, niesłychane, nietypowe, mające w sobie nienamacalny i nierealistyczny pierwiastek. Z racji na to, iż dzieci bardzo często dopowiadają sobie historie, tworzą nowe drogi i wymyślają nieistniejące postacie, robi to i Józef. Jego narracja jest całkowicie subiektywna. Niemniej jednak, dzięki takiemu punktowi widzenia prowadzenie historii jest niezmiernie dla czytelnika fascynujące. Książka ta polecana jest wszystkim fanom dobrej literatury, klasyki świata kultury, ale także i tym, którzy choć na chwilę pragną przenieść się do lat dzieciństwa.

Sklepy cynamonowe to:

– oniryczna, spokojna narracja

– świat widziany oczami dziecka, przez co nie możemy być pewni, iż to, co opisuje zdarzyło się faktycznie, czy też nie

– historia, która pozwoli wcielić nam się w perspektywę dziecka

– prosta, acz angażująca fabuła

– krótki zbiór opowiadań mający coś ze snów, codziennego życia i pogranicza pomiędzy jednym a drugim

– główny bohater jest niezwykle wrażliwy i tę wrażliwość próbuje przekazać czytelnikowi. W związku z tym, wszystko odbiera w niezmiernie intensywny sposób.